ΓΡΙΠΗ : πρόληψη & αντιμετώπιση με έγκαιρη και ειδική παρέμβαση
Οκτώβριος 18, 2017
orthopedikos medihall
ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑ
Νοέμβριος 21, 2017

Ακμή Πλήρης Αντιμετώπιση – Με ή Χωρίς Φαρμακευτική Αγωγή‎

akmi medihall

Η ακμή, είναι η πιο συχνή νόσος της τριχοσμηγματογόνου μονάδας και προσβάλλει περί το 80% των εφήβων. Κυρίως εμφανίζεται στο πρόσωπο, το στέρνο και τη ράχη, εκεί δηλαδή όπου αφθονούν οι σμηγματογόνοι θύλακοι. Παρά το γεγονός ότι είναι κυρίως εφηβική νόσος, η ακμή παρατηρείται και στους ενήλικες, κυρίως στις γυναίκες. Η ακμή των ενηλίκων, εμφανίζεται μετά την ηλικία των 25 ετών σε άτομα που δεν αντιμετώπισαν στο παρελθόν εφηβική ακμή, ή παρουσιάζεται εκ νέου μετά την εφηβεία. Είναι συχνά επίμονη και δυσκολότερη στην αντιμετώπισή της.

Τα νεογνά επίσης μπορεί να εμφανίσουν ακμή, τις πρώτες μέρες ή εβδομάδες μετά τη γέννα (νεογνική ακμή), η οποία υποχωρεί αυθόρμητα, ενώ ακμή εμφανίζεται και στη βρεφική ηλικία, συνήθως μεταξύ 3-6 μηνών και οφείλεται κυρίως στις μητρικές ορμόνες που κυκλοφορούν στο βρέφος, ή σε χρήση ακατάλληλων προϊόντων περιποίησης (βρεφική ακμή).

ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ

Η παθογένεια της ακμής είναι πολυπαραγοντική. Οι κύριοι παράγοντες που αλληλοεπιδρούν και οδηγούν τελικά στην εμφάνισή της, είναι:

  • Η αυξημένη παραγωγή σμήγματος
  • Ο υπέρμετρος πολλαπλασιασμός (ανώμαλη κερατινοποίηση) των επιδερμιδικών κυττάρων του τριχοσμηγματογόνου θυλάκου που οδηγεί στην απόφραξη του θυλακικού πόρου
  • Ο αποικισμός του πόρου με το προπιονικό βακτηρίδιο της ακμής (p. Acnes)
  • H παρουσία φλεγμονής

Η ακμή χαρακτηρίζεται από φλεγμονώδη ( βλατίδες, φλύκταινες, οζίδια) και μη φλεγμονώδη στοιχεία (φαγέσωρες κλειστούς ή ανοικτούς). Μπορεί να συνυπάρχουν τοπικά συμπτώματα, όπως πόνος, ευαισθησία ή ερύθημα, ενώ σπάνια, σε σοβαρές μορφές ακμής (acne fulminans), παρατηρούνται και συστηματικά συμπτώματα όπως πυρετός. Η σοβαρή φλεγμονώδης ακμή, καταλείπει κατά την αποδρομή της ουλές, λιγότερο ή περισσότερο δύσμορφες, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις ακόμα και χηλοειδή.


ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η διάγνωση της ακμής γίνεται με την κλινική εξέταση από τον ειδικό Δερματολόγο. Ανάλογα με το είδος και τον αριθμό των βλαβών που παρατηρούνται, διακρίνουμε τις παρακάτω κλινικές μορφές ακμής:

  • ΦΑΓΕΣΩΡΙΚΗ ΑΚΜΗ

Χαρακτηρίζεται από την παρουσία φαγεσώρων, είτε ανοικτών (μαύρα στίγματα), είτε κλειστών (μικρά κλειστά κεράτινα επάρματα). Απουσιάζουν τα φλεγμονώδη στοιχεία.

  • ΒΛΑΤΙΔΟΦΛΥΚΤΑΙΝΩΔΗΣ ΑΚΜΗ

Χαρακτηρίζεται από την παρουσία φλεγμονωδών βλατίδων ή φλυκταινιδίων, ενώ συνυπάρχουν συνήθως και φαγέσωρες. Ο αριθμός των φλεγμονωδών στοιχείων, ορίζει και τη βαρύτητα της νόσου ( ήπια, μέτρια, σοβαρή).

  • ΟΖΩΔΗΣ ΚΥΣΤΙΚΗ ΑΚΜΗ

Χαρακτηρίζεται από φαγέσωρες, φλεγμονώδη στοιχεία, αλλά και μεγάλα επώδυνα οζίδια διαμέτρου άνω των 5 mm και κύστεις, τόσο στο πρόσωπο όσο και στο στήθος, την πλάτη, τους ώμους. Κατά κανόνα, συνυπάρχουν ουλές.

Αν κατά τη διάρκεια της κλινικής εξέτασης και τη λήψη του ιστορικού, ο ειδικός διαπιστώσει πλην των τυπικών βλαβών της ακμής και άλλα ευρήματα, όπως δασυτρυχισμό, παχυσαρκία, διαταραχές εμμήνου ρύσεως κλπ., πιθανώς να προχωρήσει σε εργαστηριακή ή/και απεικονιστική διερεύνηση για την ανάδειξη ορμονικών διαταραχών.


ΕΚΛΥΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

Έχουν αναγνωρισθεί διάφοροι παράγοντες, που είναι δυνατόν να οδηγήσουν σε εμφάνιση ή επιδείνωση της ακμής, πάνω σε έδαφος προϋπάρχουσας γενετικής προδιάθεσης :

  • ΚΑΛΛΥΝΤΙΚΑ και προϊόντα περιποίησης μαλλιών με βάση την βαζελίνη ή άλλες λιπαρές ουσίες.
  • ΦΑΡΜΑΚΑ

Όπως κορτικοστεροειδή, αναβολικά, λίθιο, αντιεπιληπτικά και ιωδιούχα σκευάσματα. Η διακοπή των αντισυλληπτικών δισκίων επίσης, μπορεί να δημιουργήσει έξαρση της ακμής.

  • ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

Όπως συγγενής υπερπλασία των επινεφριδίων, αρρενοποιητικοί όγκοι επινεφριδίων, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών και άλλα ορμονικά σύνδρομα που χαρακτηρίζονται από περίσσεια ανδρογόνων. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης όπως και πριν την έμμηνο ρύση η ακμή επιδεινώνεται, ενώ δεν είναι λίγες οι γυναίκες που εμφανίζουν ακμή κατά τη διάρκεια ή μετά την κλιμακτήριο.

  • ΦΥΣΙΚΟΙ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

Η υπερβολική έκθεση στον ήλιο, η μακροχρόνια παραμονή σε ζεστό και υγρό περιβάλλον, η επαγγελματική επαφή με ορυκτέλαια, οδηγούν σε δημιουργία ή επιδεινώνουν την ακμή.


ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η αντιμετώπιση της ακμής έχει ως στόχο:

  • Την βελτίωση του ασθενή
  • Την αποφυγή δημιουργίας ουλών
  • Την πρόληψη των υποτροπών της νόσου.

Η ακμή, ιδιαίτερα στους εφήβους, συνοδεύεται από σημαντική ψυχολογική επιβάρυνση, τάσεις απομόνωσης, απώλεια της αυτοεκτίμησης και της αυτοπεποίθησής τους. Ο έφηβος ανησυχεί για την εικόνα του και διακατέχεται από άγχος και φόβο ότι δεν θα αρέσει στους συνομηλίκους του και κυρίως στα άτομα του αντίθετου φύλου. Η κακή ποιότητα ζωής λόγω της ακμής και η άσχημη ψυχολογική κατάσταση των εφήβων, οδηγεί σε εξάρσεις θυμού και μείωση των επιδόσεών τους στο σχολείο. Για όλους αυτούς τους λόγους, αλλά και για την αποφυγή δημιουργίας δύσμορφων ουλών που πιθανό να αφήσει κατά την αποδρομή της η ακμή, είναι επιβεβλημένο να ζητηθεί άμεσα η βοήθεια εξειδικευμένου Δερματολόγου.

Το πρώτο βήμα στη θεραπεία της ακμής, είναι η δημιουργία ενός εξατομικευμένου θεραπευτικού πρωτοκόλλου που θα περιλαμβάνει:

  • Κατάλληλα μη φαγεσωρογόνα δερμοκαλλυντικά και προϊόντα μακιγιάζ για την καθημερινή περιποίηση του ακνεϊκού δέρματος.
  • Φαρμακευτική αγωγή, τοπική ή/και συστηματική.
  • Μη φαρμακευτικές θεραπευτικές μεθόδους (χημικά peeling, φωτοδυναμική θεραπεία,laser, δερμοαπόξεση).
  • Συζήτηση, ενημέρωση και εκπαίδευση των ασθενών, ειδικά των εφήβων, για την αναγκαιότητα λήψης φαρμακευτικής αγωγής καθώς και της συμμόρφωσης με αυτή.

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Η επιλογή του κατάλληλου θεραπευτικού σκευάσματος για την ακμή, θα γίνει κατ’ αρχήν με βάση τον τύπο και τη βαρύτητα της νόσου. Κατά δεύτερο, θα πρέπει να ληφθούν υπόψιν οι προτιμήσεις, ο τρόπος ζωής και οι δυνατότητες του κάθε ασθενή.

Σε ήπιες/μέτριες μορφές ακμής, χορηγούνται συνήθως τοπικές θεραπείες, που μπορεί να περιλαμβάνουν:

  • Τοπικά ρετινοειδή ( τρετινοίνη, ανταπαλένη)

Ρυθμίζουν την κερατινοποίηση του πόρου του τριχικού θυλάκου και ελαττώνουν την παραγωγή σμήγματος. Είναι η θεραπεία εκλογής για την φαγεσωρική ακμή, όπου χορηγούνται σαν μονοθεραπεία.

  • Υπεροξείδιο του Βενζοϋλίου

Αντιμετωπίζει τα βακτήρια που εμπλέκονται στην παθογένεια της ακμής (p.acnes). Χορηγείται όταν συνυπάρχουν φλεγμονώδη στοιχεία, καθώς και όταν στο θεραπευτικό σχήμα περιλαμβάνονται τοπικά ή συστηματικά αντιβιοτικά.

  • Τοπικά αντιβιοτικά ( κλινδαμυκίνη, ερυθρομυκίνη)

Χορηγούνται στη φλεγμονώδη ακμή, μαζί με υπεροξείδιο του Βενζοϋλίου, ρετινοειδή ή ψευδάργυρο.

Τα τοπικά φάρμακα για την ακμή, εφαρμόζονται συνήθως βράδυ, σε όλο το πρόσωπο, σε καθαρό και στεγνό δέρμα. Δυνατόν να χορηγούνται ταυτόχρονα με την από του στόματος αντιβιοτική θεραπεία και σαν συντήρηση μετά τη διακοπή της. Παρενέργειές τους, είναι η ερυθρότητα, ο καύσος και η απολέπιση (ερεθιστική δερματίτιδα), οι οποίες όμως είναι ήπιες και μπορεί να αποφευχθούν εντελώς με την κατάλληλη εφαρμογή και τη συστηματική χρήση αντιηλιακού. Δυστυχώς, έχει παρατηρηθεί αντοχή του προπιονικού βακτηριδίου στα αντιβιοτικά (περισσότερο στην Ερυθρομυκίνη, λιγότερο στις Τετρακυκλίνες) και απαιτείται προσοχή στη χορήγησή τους.

 

Σε μέτριες αλλά ανθεκτικές στην τοπική αγωγή μορφές ακμής, ή σε σοβαρές μορφές ακμής, χορηγούνται:

  • Αντιβιοτικά από του στόματος (Τετρακυκλίνες/Αζιθρομυκίνη/Τριμεθοπρίμη κ.α.)

Έχουν αντιφλεγμονώδη και αντιμικροβιακή δράση. Συνήθως χορηγούνται για διάστημα 8 έως 12 εβδομάδων, μαζί με τοπική αγωγή. Είναι γενικά καλώς ανεκτά. Οι Τετρακυκλίνες (Δοξυκυκλίνη, Μινοκυκλίνη), τα συνηθέστερα χορηγούμενα αντιβιοτικά, μπορεί να δημιουργήσουν ήπιες γαστρεντερικές διαταραχές. Καθώς είναι φωτοευαισθητοποιές ουσίες, απαραίτητη είναι η χρήση ισχυρού αντιηλιακού και η αποφυγή παρατεταμένης έκθεσης στον ήλιο. Η χρήση τους αποφεύγεται σε παιδιά έως 8 ετών.

  • Ισοτρετινοϊνη

Είναι η πλέον σύγχρονη και αποτελεσματική από του στόματος θεραπεία και θεωρείται μονόδρομος σε σοβαρές μορφές ακμής ( Οζώδης κυστική ακμή, Gram αρνητική θυλακίτιδα, κεραυνοβόλος ακμή). Χορηγείται επίσης και σε ηπιότερες μορφές ακμής που δεν ανταποκρίνονται σε άλλες θεραπείες. Στοχεύει σε όλους τους παράγοντες που εμπλέκονται στην παθογένεια της ακμής. Ρυθμίζει την παραγωγή σμήγματος, την κερατινοποίηση του πόρου, έχει βακτηριοκτόνο δράση εναντίον του p.acnes. Χορηγείται ως μονοθεραπεία για αρκετούς μήνες, σε διάφορα δοσολογικά σχήματα και κάτω από τακτικό κλινικοεργαστηριακό έλεγχο. Προφυλάσσει από τις υποτροπές της νόσου. Συνήθεις παρενέργειες, είναι η ξηρότητα δέρματος και βλεννογόνων και η φωτοευαισθησία.

  • Αντισυλληπτικά δισκία, αντιανδρογόνα

Χορηγούνται μόνα ή σε συνδυασμό με άλλες θεραπείες, όταν συνυπάρχουν ορμονικές διαταραχές. Καταστέλλουν την παραγωγή σμήγματος.

 


ΜΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ

  • Χημικά Peeling

Έχουν θέση τόσο στην ενεργό ακμή, όσο και στη θεραπεία των ουλών ακμής. Ρυθμίζουν την σμηγματόρροια, έχουν αντιφλεγμονώδη δράση και προάγουν την ανάπλαση του δέρματος. Οι παράγοντες που χρησιμοποιούνται συνήθως είναι το σαλικυλικό οξύ, το γλυκολικό οξύ και το τριχλωροξικό οξύ.

  • ΦΩΤΟΘΕΡΑΠΕΙΑ/ΦΩΤΟΔΥΝΑΜΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Σύγχρονη, εξαιρετικά ασφαλής και αποτελεσματική θεραπεία για την ακμή χωρίς λήψη φαρμάκων και χωρίς ανεπιθύμητες ενέργειες. Είναι ιδανική για το καλοκαίρι, όπου οι περισσότερες θεραπείες ακμής (τοπικές και συστηματικές), έχουν περιορισμούς λόγω αυξημένης ηλιοφάνειας. Ιδανική επίσης για όσους δεν μπορούν ή δεν θέλουν να λάβουν φάρμακα από το στόμα ( παιδιά, αθλητές, γυναίκες που επιθυμούν να τεκνοποιήσουν, ηπατοπαθείς, νεφροπαθείς κλπ.). Στη Φωτοθεραπεία, ορατό μπλε και κόκκινο φως με συγκεκριμένα μήκη κύματος ( 415-633 nm), εστιάζεται στις προσβεβλημένες από ακμή περιοχές και απορροφάται από τις πορφυρίνες (προϊόντα μεταβολισμού) του p. Acnes. H αντίδραση αυτή έχει ως αποτέλεσμα την παράγωγή ελευθέρων ριζών εντός του βακτηριδίου και την επακόλουθη καταστροφή του. Έτσι, η φωτοθεραπεία παρουσιάζει αντιμικροβιακή και αντιφλεγμονώδη δράση, καταπραΰνει την ερυθρότητα και τον ερεθισμό, εξισορροπεί την παραγωγή σμήγματος , απαλύνει την υφή και αναζωογονεί το δέρμα.
Σε σοβαρότερες μορφές ακμής, πριν την φωτοθεραπεία, εφαρμόζουμε στο δέρμα έναν ειδικό φωτοευαισθητοποιό παράγοντα ( συνήθως 5-αμινολεβουλινικό οξύ 20% ή μεθυλαμινολεβουλινικό οξύ 16%), με στόχο την αύξηση της φωτοευαισθησίας. Με αυτό τον τρόπο ενισχύεται η αποτελεσματικότητα της θεραπείας ( Φωτοδυναμική θεραπεία). Η Φωτοδυναμική θεραπεία είναι ένα σημαντικό όπλο στην φαρέτρα του έμπειρου δερματολόγου, καθώς θέτει υπό έλεγχο την επίμονες μορφές ακμής, που δεν ανταποκρίνονται στις συμβατικές τοπικές θεραπείες και ταλαιπωρούν τον ασθενή. Επίσης, βοηθά στην βελτίωση των επιφανειακών ουλών ακμής και αφήνει το δέρμα λείο.

  • LASER/Δερμοαπόξεση

Επεμβατικά κυρίως (ablative) fraxional CO2 laser χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση των ουλών ακμής, την ανάπλαση και βελτίωση της υφής του ακνεϊκού δέρματος. Απαιτείται διάστημα αποθεραπείας λίγων ημερών και αποφυγή έκθεσης στον ήλιο.
Η δερμοαπόξεση απαιτεί τοπική ή γενική αναισθησία και μακρύτερο διάστημα αποθεραπείας. Πρέπει να εφαρμόζεται από εξειδικευμένο Δερματολόγο-Δερματοχειρουργό

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Chat Now!
Loading...